Bulgaristan’ın güneybatısında, Gotse Delçev ilçesine bağlı Ribnovo köyü; binlerce yıldır sürdürülen Gelina geleneği ile dikkat çekiyor. Tamamı Müslümanlardan oluşan ve yaklaşık 3 bin 500 kişinin yaşadığı köyde, özellikle kış aylarında yapılan düğünler hem yerel halkın hem de dünyanın dört bir yanından gelen ziyaretçilerin ilgisini çekiyor. Nesilden nesile aktarılan ritüeller, günümüzde de eksiksiz uygulanıyor.
Kış Düğünleri Ribnovo’yu Kültür Sahnesine Dönüştürüyor
Ribnovo’da düğün sezonu genellikle kış aylarında yoğunlaşıyor. Cuma akşamı kına yakılmasıyla başlayan düğünler, pazar gecesine kadar aralıksız devam ediyor. Üç gün süren bu süreçte Gelina düğün geleneğine ait tüm tören adımları uygulanıyor. Köy sokakları, renkli kıyafetler ve geleneksel müzikler eşliğinde adeta açık hava müzesine dönüşüyor.Kadınların Merkezde Olduğu Ritüel Düzeni
Ribnovo düğünlerinin her aşamasında kadınlar önemli bir rol üstleniyor. Köy muhtarlığında tanıtım animatörü olarak görev yapan Kadriye Maşeva, düğünlerin odağında gelinin yer aldığını belirtiyor. Köyde Türkçe konuşulmamasına rağmen gelinin “gelina” olarak adlandırılması, geleneğin kültürel derinliğini gözler önüne seriyor.Gelina Geleneğinin Kökeni 4 Bin Yıl Öncesine Dayanıyor
Gelina geleneğinin kökeninin pagan dönemlere uzandığı ifade ediliyor. Bazı akademik çalışmalarda bu ritüelin yaklaşık 4 bin yıl öncesine dayandığı değerlendiriliyor. Antik Yunan dönemine ait Miken Uygarlığı’ndan kalma gelin maskeleri ile Ribnovo’daki yüz boyama geleneği arasındaki benzerlikler dikkat çekiyor.Kına Gecesi, Çeyiz Sergisi ve Üç Günlük Kutlama
Düğünler cuma günü kına gecesiyle başlıyor. Damadın annesi tarafından hazırlanan kına, yalnızca kadınların katıldığı törende gelinin avuç içlerine yakılıyor. Aynı gün gelinin ailesi tarafından hazırlanan çeyizler köy sokağında sergileniyor. El emeği ürünlerden beyaz eşyaya kadar uzanan çeyiz dizimi zaman zaman 100 metreyi buluyor.Gelin Yüz Boyama Ritüeli En Dikkat Çekici Aşama
Düğünün üçüncü günü akşam saatlerinde yapılan yüz boyama töreni, Gelina düğününün en çarpıcı anını oluşturuyor. Gelinin yüzü beyaz kremle kaplanıp renkli payetlerle süsleniyor. Bu ritüelin, gelinin evli bir kadın olarak yeniden doğuşunu simgelediğine inanılıyor.UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Hedefi
Ribnovo halkı, Gelina geleneğinin UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi’ne alınması için çalışmalarını sürdürüyor. Rodop Dağları’ndaki bazı köylerde benzer ritüeller görülse de Ribnovo’daki uygulamanın ayrıntılarıyla benzersiz olduğu vurgulanıyor. Köy halkı, geleneklerine sahip çıkmaktan ve artan ilgiden büyük mutluluk duyuyor. 
