Özel okullar zamda sınıf atladı!

Yeni eğitim öğretim yılı öncesi zam kaosu yaşanan özel okul alanındaki fahiş fiyatlar can yakıyor. Velilerin tepkisini toplayan rakamlarla ilgili uzmanlar, YÖK ve MEB'e çağrıda bulunarak zam için üst limit ve katı tedbir çağrısı yapıyor.

Türkiye’de örgün eğitimde sayıları 14 bin 179 olan özel okullar, eğitim ücretlerindeki yüksek artış oranlarıyla gündeme geliyor. Kolej, dershane, kurs ve vakıf üniversitelerinin 2023-2024 öğretim yılı için belirlediği uçuk rakamlı ücretler eğitimde fırsat eşitliğine darbe indiriyor. Uzmanlar, sayıları 1,5 milyonu aşan özel okul öğrenci ve velilerini şaşırtan zam oranlarının %300’e vardığını vurgulayarak MEB ve YÖK’e “fren” çağrısı yapıyor.

Demokrasi Eğitim ve Stratejik Araştırmalar Merkezi (DESAM) Başkanı Gürkan Avcı, özel okullardaki fahiş zamlar nedeniyle öğrenci velilerinin ödeme güçlüğü yaşadığını, zamların düşürülmesini veya borçların ertelenmesini talep eden velilerin dikkate alınmadığını belirtti. Çare olarak mahkeme kapılarına dayanan velilerin problemlerinin kesin çözüme kavuşturulamadığını kaydeden DESAM Başkanı Avcı, Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) ve Yükseköğretim Kurulu’nun (YÖK) katı tedbirler alması gerektiğini söyledi.

ENFLASYONU FIRSATA ÇEVİRİYORLAR

Geçtiğimiz eğitim öğretim döneminde %200’ü aşan zam miktarlarının yeni dönemde tekrarlandığının altını çizen DESAM Başkanı Gürkan Avcı, şu ifadeleri kullandı:

“Yaşanan yüksek enflasyonun yarattığı ortamı bahane eden kimi özel okul, kolej, dershane, kurs ve vakıf üniversiteleri öğrenci ve ebeveynleri mağdur ediyor. Enflasyonu fırsat bilen kimi eğitim kurumları okul ücretlerinde yüzde 100, 200 hatta 300 oranında zam yapıyor. Geçen yıl yüzde 200’ü aşan oranda zamlı öğrenim ücretlerini ödemek zorunda kalan ebeveynler şimdi de 2023-2024 eğitim yılı için açıklanan ücretler karşısında şaşkınlık yaşıyor.”

ALDIRIŞ ETMİYORLAR

Gürkan Avcı, “MEB ve YÖK’ten yapılan uyarılara rağmen öğrenim ücretlerine yüksek oranlarda zam yapmaya devam eden özel okul, dershane, kurs ve vakıf üniversiteleri, ödemede zorluk yaşayacağını dile getiren, borcunu erteleme ya da zam oranının düşürülmesini talep eden öğrencilerinin isteklerini de dikkate almıyor. Bu durumda mağdur duruma düşen öğrenciler okulunu bırakmak zorunda kalacak” dedi.

KATI TEDBİR ÇAĞRISI

MEB ve YÖK yönetimine seslenen Gürkan Avcı, “Kimi öğrenci ve velilerimiz haklarını mahkeme yoluyla aramak zorunda kalıyor. Mahkeme tarafından verilen karar öğrencilerin sorununa tam olarak çözüm getirmiyor çünkü ciddi bir emek ve zaman kaybı söz konusu oluyor. Mahkeme kararları kesin ve emsal nitelikte olmayabiliyor. Diğer öğrenciler bu karar doğrultusunda kayıt yenileme işlemini yapamayabiliyor. MEB ve YÖK yöneticilerini bu haksızlığa artık son vermeye ve kati yasal önlemler almaya davet ediyorum. Öğrenci ve velilerimize de Tüketici mahkemeleri maharetiyle haklarını aramalarını önemle öneriyorum” ifadelerini kullandı.

MAHKEME KARARLARI YETERSİZ

Vakıf üniversitelerinin öğrenim ücretlerine en fazla temmuz ayı TÜFE oranı üzerinden zam yapabileceğinin altını çizen Avcı, yapılan fahiş zamlara engel olan yerel mahkeme kararlarının ise öğrencilerin sorunlarını kesin çözüme kavuşturmaya yetmediği belirtiliyor.

DESAM Başkanı Avcı, yerel mahkemece verilen kararların ihtiyati tedbir kararı olduğunu ve geçici nitelik taşıdığını, kimi mahkemelerin özel okulları haklı bulması halinde ise yüksek zam oranını sabit tutma ya da yükseltme riski yaşanabildiğine dikkat çekti.

Avcı, şöyle devam etti:

“Yerel mahkeme kararı her ne kadar sorunun gündeme taşınmasını sağlasa ve sıkıntının boyutunu ortaya koysa da verilen kararlar diğer mahkemeler bakımından bağlayıcı olmayabiliyor. Eğitimin ticarileşmesi tehlikesini bertaraf etmek, öğrencileri müşteri, okulları ticarethane görünümünden kurtarmak için meselenin temeline inilerek MEB ve YÖK’ün ilgili ve yetkili mercilerince her yıl enflasyon, geçim endeksi ve maaş zamları dikkate alınarak belirli bir resmi zam kotası yayınlanmak suretiyle artışlara sınırlama getirmesi gerekmektedir.”

ZAM İÇİN ÜST LİMİT SINIRI

Özel okul zamlarındaki keyfi artışların üst limit kısıtlamasıyla kontrol altına alınabileceği dile getiriliyor. DESAM Başkanı Gürkan Avcı, yüzde 25’lik maksimum kira artış düzenlemesini örnek gösteriyor. Avcı, şu öneriyi gündeme taşıyor:“Tıpkı bu düzenlemede olduğu gibi MEB ve YÖK veya Ticaret Bakanlığı gibi başka bir ilgili Devlet Kurumu özel okul, dershane, kurs ve vakıf üniversitelerinde kayıt yenileme ücretlerinde yapılabilecek maksimum oran belirlemesi sorunu temelden çözecektir. Dolayısıyla Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ı acilen böyle bir düzenleme yapılması yönünde talimat vermesini öneriyorum ti aksi takdirde Anayasamızda da ifade edildiği üzere eğitimde fırsat eşitliği okullarda ve eğitim sisteminde tüm öğrencilere eşit öğrenme fırsatları sunulması anlamını bulacak ve taşıyacaktır ki bu minvalde öğrenciler özellikle değişen sosyo- ekonomik düzeylerinden, bağımsız olarak okuma fırsatına sahip olacaktır.”

‘PARAN KADAR OKU!’

Milyonlarca öğrencinin özel eğitime devam ettiğini ifade eden Avcı, konuya ilişkin tespit ve eleştirilerini şu sitemkar sözlerle noktaladı:

“Türkiye’de bugün sermaye, bürokrasi ve siyasetin elitlerinin çocukları hariç kahir halkın çocukları kalitesiz, ruhsuz, baştan savma ve verimsiz bir eğitime mahkûm durumdadır. Türkiye ‘paran kadar oku’ ve ‘paran kadar eğitim’ mottosuna doğru ilerletilmektedir. Bu yüzden Türkiye’nin artan eğitim sorunlarına tez elden çare üretmek gerekiyor. Türkiye’nin eğitim sisteminin başarısı ve kalitesi dünya çapında çıkaracağı bilim adamı, inventör, sanatçı, girişimci, yazar, şair, teknokrat, sporcu, müzisyenlerin sayısı ve niteliği ile ve yine Türkiye’nin alacağı patent sayısı, yaptığı buluşlar ve gelen beyin göçüyle ölçülecektir ki benim ölçümlemem böyle olacaktır. Bu itibarla MEB ve YÖK yöneticileri bu perspektif ve hedef doğrultusunda proaktif bir şuurla çalışmaya davet ediyor ve kendilerine bir kez daha başarılar diliyorum.”