ABD ile İran arasında devam eden gerilim, küresel ekonomide yeni riskleri beraberinde getirirken, savaşın maliyetiyle ilgili dikkat çeken değerlendirmeler gelmeye devam ediyor. Özellikle ABD-İran savaşı nedeniyle savunma harcamalarının hızla yükseldiği belirtilirken, enerji fiyatlarındaki artışın da ekonomik baskıyı büyüttüğü ifade ediliyor. Pentagon kaynaklarının açıkladığı son veriler sonrası Amerikan basınında yer alan analizler, çatışmanın uzun vadeli sonuçlarının çok daha ağır olabileceğine işaret ediyor.
ABD Basını Savaşın Faturasını Hesapladı
ABD Savunma Bakanlığı’nda bütçe denetleme görevi yürüten Jules Hurst, İran ile yaşanan çatışmaların şimdiye kadar yaklaşık 29 milyar dolarlık maliyet oluşturduğunu açıkladı. Bunun ardından CNN International tarafından yayımlanan analizde, savaşın uzun vadeli etkileriyle birlikte toplam maliyetin 1 trilyon dolara kadar ulaşabileceği ileri sürüldü.Analizde yalnızca mevcut askeri operasyonların değil, aynı zamanda ABD savunma bütçesi üzerinde oluşacak uzun süreli baskının da hesaplandığı belirtildi. Uzmanlar, kullanılan mühimmatların yenilenmesi, askeri ekipmanların bakım süreçleri ve personel giderlerinin toplam maliyeti ciddi şekilde artıracağını ifade ediyor.Mühimmat ve Askeri Ekipman Maliyetleri Artıyor
Savaşta kullanılan hassas güdümlü mühimmatların yeniden üretim sürecinin yıllar alabileceği belirtilirken, özellikle Tomahawk füzelerinin maliyeti dikkat çekiyor. Haberde, tek bir Tomahawk füzesinin yaklaşık 2 milyon dolara mal olduğu, ancak yerine yenisinin konulmasının 3,5 milyon doları bulabileceği aktarıldı.Bunun yanı sıra uçak gemisi taarruz grupları başta olmak üzere çok sayıda askeri ekipmanın bakım ve yenileme maliyetlerinin önümüzdeki yıllarda yüz milyarlarca doları bulabileceği ifade edildi. İran savaşı maliyeti konusunda yapılan hesaplamalarda, yalnızca aktif çatışma giderlerinin değil, savaş sonrası süreçte oluşacak bakım ve lojistik giderlerinin de etkili olduğu vurgulandı.Enerji Fiyatları ve Küresel Ekonomi Endişesi
Uzmanlar, savaşın yalnızca askeri harcamalarla sınırlı kalmadığını, küresel ekonomi üzerinde de önemli etkiler oluşturduğunu belirtiyor. Özellikle Hürmüz Boğazı çevresindeki gerilim nedeniyle enerji piyasalarında ciddi dalgalanmalar yaşandığı ifade ediliyor.Artan petrol fiyatlarının ABD iç piyasasında da hissedildiği belirtilirken, benzin fiyatlarının galon başına 5 dolara kadar yükselebileceği öngörülüyor. Bu durumun tüketim maliyetlerini artırarak enflasyon baskısını güçlendirebileceği kaydediliyor. ABD ekonomisi üzerinde oluşabilecek uzun vadeli yükün, siyasi ve ekonomik dengeleri de etkileyebileceği değerlendiriliyor.55 Bin Asker İçin Ek Sosyal Yükümlülük
CNN International’ın analizinde, çatışmalarda görev alan yaklaşık 55 bin askeri personelin oluşturacağı sosyal yükümlülüklere de dikkat çekildi. Gaziler için sağlık harcamaları, tazminatlar ve uzun vadeli destek programlarının da savaş maliyetine ekleneceği belirtildi.Uzmanlara göre ABD-İran gerilimi kısa vadede sona erse bile, ekonomik etkileri yıllarca sürebilir. Özellikle savunma sanayi harcamalarının büyümesi ve enerji piyasalarındaki belirsizliklerin küresel ekonomik dengeleri zorlamaya devam edeceği ifade ediliyor.